Vandeloo, Jos
De vijand

LET OP: Dit verslag is uitsluitend bedoeld als hulpmiddel bij het maken van je eigen verslag en niet om zomaar in te leveren bij je docent(e).

1. Jos Vandeloo
   De Vijand
   1^e druk: 1962
   15^e druk: 1991
   uitgeverij: Manteau, Antwerpen/ Amsterdam
2. Josephus Albertus Vandeloo is op 5 september 1925 geboren in Zonhoven (België). Na de lagere school volgde hij de middelbare school, waarna hij een opleiding tot steenkooldeskundige volgt. In het begin van de jaren vijftig blijkt dat de steenkoolindustrie niet goed meer gaat en zoekt hij een andere baan. Hij wordt adjunct-directeur bij uitgeverij Manteau. Hij is begonnen met schrijven in het midden van de jaren veertig en sinds 1983 is hij fulltime schrijver. Hij heeft o.a. de Muur (zijn eerste boek), het Gevaar en de Engelse les geschreven.
3. Vandeloo had dit boek eigenlijk geschreven als boekenweek geschenk, maar dat ging niet door.
4. --
5. Het boek speelt zich aan het eind van de Tweede Wereldoorlog af. De titelverklaring is dus dat de Duitse soldaten de vijand zijn. Ook de Amerikaanse soldaat Karl, die Bea afpakt is een vijand.
6. Het boek is een oorlogsroman
7. De Amerikanen zijn dicht bij het dorp en de Duitsers verzetten zich nog. De dorpsbewoners vluchten naar een schuilplaats, terwijl het de hele tijd door regent. De ondergrondse schuilplaats is gegraven door de mannen uit het dorp. Ze schuilen daar in totaal twee dagen. Tijdens het verblijf daar denkt de ik-persoon vaak aan Bea en hij troost haar als ze bang is. Hij is verliefd op Bea, maar wil pas iets met haar beginnen als ze wat ouder en rijper is. De tweede dag wordt er gevochten, maar op een doodstil moment loopt er iemand over de schuilplaats en ze horen dan een schot. Degene die op wacht staat bij de ingang gaat met de vader van de ik-persoon kijken en het blijkt dat er een jonge Duitse soldaat is neergeschoten. De gewonde soldaat wordt in een oud huisje gelegd en af en toe gaan de vaders bij hem kijken en verzorgen hem dan. Ze willen hem eigenlijk naar een veldhospitaal van één van de legers brengen, maar er is op dat moment geen mens te zien. Wanneer de Duitser dood is blijven ze in de schuilplaats, totdat een Duitse soldaat de ingang plotseling opent en ze uit de schuilplaats worden gehaald. Ze worden verdacht van de moord op de Duitse soldaat en de mannen worden daarom afgevoerd.
   Na zes weken gaat de ik-persoon naar het kamp van de vier Amerikanen, want hij heeft in die tijd vriendschap met ze gesloten. Deze dag gaat hij op bezoek bij Paps, die in de wachttoren zit. De ik-persoon mag met een verrekijker de omgeving afspeuren en hij ziet een meisje naar het kamp toe rennen. Als het meisje wat dichterbij is ziet hij dat het Bea is.
   Wanneer hij naar huis gaat besluit hij Karl nog even gedag te zeggen in zijn tent. Daar ziet hij Karl en Bea met elkaar vrijen. De ik-persoon schrikt natuurlijk erg hiervan, omdat hij op Bea verliefd is.
8. Thema: vijanden in de oorlog en vijanden in de liefde
   Motieven: de regen, vriendschap met de Amerikaanse soldaten, de gevechten tussen de Duitsers en de Amerikanen, het feit dat de vader van de ik-persoon er niet meer is.
9. Hoofdpersoon:
   De ik-persoon is een rustige ingetogen jongen van 15 jaar Hij is verliefd op Bea, een meisje uit het dorp, dat ook 15 is. Door zijn vriendschap met de Amerikaanse soldaten wil hij later ook soldaat worden.

   Bijpersonen:
   De moeder van de ik-persoon is door de oorlog en natuurlijk door het verlies van haar man erg vermoeid en oud geworden.
   De vader van de ik-persoon is een ernstige man, die veel ontzag en eerbied van de andere mannen kreeg
   Paps is een van de soldaten. Hij is klein, dik en heeft een rood gezicht. Volgens hem is al het goede in de wereld Amerikaans en al het Amerikaanse is goed.
   Karl is een lange, magere slungel met een bleek gezicht. De ik-persoon vind hem een rare en voelt zich niet op z'n gemak bij hem.

10. Het boek is niet chronologisch verteld.
    Het begin is ab ovo.
    De vertelde tijd is ongeveer zeven weken.
    De vertel tijd is 78 bladzijden.
    Er is tijdverdichting en een hoog verteltempo.
11. Het weer is erg belangrijk en symbolisch, want elke keer als er vervelende dingen gebeuren (gevechten, Bea die met Karl vrijt) regent het.
12. Er is een ik-perspectief.
13. Er zijn maar weinig dialogen en er zijn veel beschrijvingen. Het taalgebruik is normaal.
14. Hoewel er eigenlijk alleen maar vervelende dingen gebeuren is er niet echt een sombere visie, maar ook niet vrolijk natuurlijk.
15. De Amerikanen worden als vrienden beschreven, behalve dan dat hij niet zo goed met Karl overweg kan. Zijn vader en moeder en natuurlijk Bea worden met veel liefde beschreven.
16. Dit was echt een leuk boek, want het verteltempo ligt lekker hoog en het bevat dus geen langdradige stukken. Het onderwerp vind ik ook leuk.