Heijermans

smcplaza.gif (3292 bytes)
www.smc.nl


HomePage ] Omhoog ] Zoeken ] Literatuur 1100 - 1920 ] Interbellum (1920 - 1940) ] Literatuur over WO II ] Literatuur na 1945 ]

 

HomePage
Omhoog
De kleine Johannes
Willem Kloos
Van Eeden
Heijermans
Louis Couperus

Heijermans

 

039-1.tif (30850 bytes)

 

Heijermans was een geïnspireerd en een inspirerend schrijver van wie je eigenlijk iets zou moeten lezen. Of nog beter ...je zou een toneelwerk van hem moeten zien. En dan is het goed om te weten dat Herman Heijermans nog wel wat meer schreef dan het overbekende (en heel slecht verfilmde) toneelstuk Op hoop van zegen.

Zo zul je het stuk Schakels of Eva Bonheur met genoegen kunnen lezen.

Ook schreef hij korte verhalen en romans.

Heijermans werkte aanvankelijk in de journalistiek. Van 1897-1901 leidde hij het maandblad De Jonge Gids, waarin veel maatschappelijke problemen aan bod kwamen.

Onder het pseudoniem Koos Habbema publiceerde hij hierin de geruchtmakende, autobiografisch geïnspireerde naturalistische roman Kamertjeszonde, waarin de vrije liefde werd beschreven in een taal die zo dicht mogelijk bij de gewone spreektaal stond.

Heijermans gebruikte meer dan dertig pseudoniemen!

Samuel Falkland werd hiervan de bekendste. Onder deze naam publiceerde hij in De Telegraaf en het Algemeen Handelsblad van 1894 tot 1911 zijn zeer populaire Schetsen (de Falklandjes), die in achttien delen gebundeld werden. Van 1907-1912 woonde hij in Berlijn, daarna keerde hij naar Amsterdam terug, waar hij de NV De Toneelvereeniging oprichtte, die echter in 1923 failliet ging.

Heijermans had aanvankelijk als romancier meer succes dan als toneelschrijver. Het onder pseudoniem geschreven Ahasveros (1893) en later de bijna jaarlijkse, met Kerstmis in première gaande stukken bezorgden hem evenwel als toneelschrijver een grote populariteit. Gewone mensen uit het volk gingen nooit naar een schouwburg, maar ze gingen wel ‘naar Heijermans’.

Jaarlijks liet hij zijn gezelschap op de avond voor Eerste kerstdag een nieuw stuk opvoeren in Scheveningen - dat deed hij om de dagbladcritici de mogelijkheid te ontnemen er meteen negatief over te schrijven. Die moesten tot dinsdag wachten en dan had de mond tot mondreclame haar werk al gedaan!

Toneelstukken van Heijermans ( hij schreef er 66) vallen op door hun uitstekende opbouw, realistische sfeer, pathos en humor. Behalve tegen sociale misstanden richtte zijn werk zich tegen de hypocrisie van godsdienstige en burgerlijke conventies.

Zijn proza is voor het grootste deel psychologisch-realistisch, al vertonen sommige van zijn werken door hun idealistische inslag een sentimentele symboliek. Heijermans’ werk wordt nog altijd opgevoerd en ook zijn proza is vele malen herdrukt.

 

039-2.tif (41214 bytes)


Enkele titels: toneel: Ghetto (1898), Op hoop van zegen (1900), Schakels (1903), Glück auf (1911), Eva Bonheur (1917), De wijze kater (1918), Van ouds De Morgenster (1923); proza: Trinette (1893), Diamantstad (2 delen 1904),

Gevleugelde daden (1911), Droomkoninkje (1924), Vuurvlindertje (1925), Duczika (1926).

Het heeft lang geduurd eer er over het leven van deze grootste Nederlandse dramaturg (=toneelschrijver) iets werd gepubliceerd.

Wel schreef Simon Carmiggelt in 1964 een inleiding tot de uitgave van het Verzamelde toneelwerk, maar een biografie was er niet.

Deze biografie verscheen in 1996 en is geschreven door Hans Goedkoop. De titel ervan is : Geluk. Het leven van Herman Heijermans.

 

 Vorige HomePage Omhoog Volgende