HET DAGET IN DEN OOSTEN

‘Het daghet in den oosten,
Het lichtet overal;
Hoe luttel weet mijn liefken
Och waer ic henen sal,
Och warent al mijn vrienden
Dat mijn vianden sijn,
Ic voerdu uiten lande,
Mijn lief, mijn minnekijn!
‘Dats waer soudi mi voeren,
Stout ridder wel gemeit?
Ic ligge in mijns liefs armkens
Met groter waerdicheit,

‘Lichdi in uws liefs armen?
Bilo! ghi en secht niet waer:
Gaet henen ter linden groene,
Versleghen so leit hi daer’,

Tmeisken nam haren mantel
Ende si ghinc enen ganc
Al totter linde groene,
Waer si den doden vant,

‘Och lichdi hier verslaghen,
Versmoort al in uw bloet!
Dat heeft ghedaen uw roemen
Ende uwen hoghen moet,
Och lichdi hier verslaghen
Die mi te troosten plach!
Wat hebdi mi ghelaten
So menighen droeven dach’;

Tmeisken nam aren mantel
Ende si ginc enen ganc
Al voor haers vaders poorte
Die si ontsloten vant,

‘Och is hier enich here
Oft enich edel man,
Die mi nu minen doden
Begraven helpen can?’

Die heren sweghen stille,
Si en maecten gheen gheluit;
Dat meisken keerde haer omme,
Si ghinc al wenende uit,
Si nam hem in haren armen
En kuste hem voor den mond
In eender corter wilen
Tot also meneghet stont.
Met sinen blanken swaerde
Dat si die aerde op groef
Met haer sneewitten armen
Ten grave dat si hem droech.

‘Nu wil ic mi gaen begheven
In een clein cloosterkijn
Ende draghen swarte wilen
Ende worden een nonnekijn’.

HEER HALEWIJN

Heer Halewyn zong een liedekijn,
AI wie dat hoorde wou by hem zyn.
En dat vernam een konigskind,
Die was zoo schoon en zoo bemind.

Zy ging al voor haec vader staan:
Och vader, mag ik naer Halewyn gaen?

Och, neen, gy dochter, neen gy niet!
Die derwaect gaen en keeren niet.

Zy ging al voor haer moeder staen
Och, moeder, mag ik naer Halewyn gaen?

Och neen- gy dochter- neen gy niet
Die derwaert gaen en keeren niet.

Zy ging al voor haer zuster staen:
Och zuster mag ik naer Halewyn gaen?

Och neen, gy zuster, neen gy niet!
Die derwaert gaen en keeren niet.

Zy ging al voor haer broeder staen:
Och broeder, mag ik naer Halewyn gaen!

‘t Is my aleens waer dat gy gaet,
als gy uw eer maer wel bewaert
En gy uw kroon naer regten draegt.

Toen is zy op haer kamer gegaen
En deed haer beste kleeren aen.

Wat deed zij aan haren lyve?
Een hemdeken fynder als zyde.
Wat deed zy aen haer schoon korslyf?
Van gouden banden stond het styf.
Wat deed zy aen haeren rooden rok?
Van steke tot steke een gouden knop.
Wat deed zy aen haren keerle?
Van steke tot steke een peerle.
Wat deed zy aen haer schoon blond haer?
Een krone van goud en die woog zwaer.

Zy ging al in haers vaders stal
En koos daer’t beste ros van al.
Zy zette haer schrylings op het ros,
AI zingend en klingend reed zy door’ t bosch.

Doen zy dat bosch ten halven kwam
Halewyns zoon haer tegen kwam.
Hy bond zyn peerd aen eenen boom,
De jonkvrouw was vol angst en schroom.

,,Gegroet", zei hy, ,,gy schoone maegd,"
,,Gegroet", zei hy, ,,bruin oogen klaer!
Komt, zit hier neer, ontbindt uw haer!"
Zoo menig haer dat zy ontbond,
Zoo menig traentjen haer ontron.

Zy reden met malkander voort
En op den weg viel menig woord.
Zy kwamen al aen een galgenveld;
Daer hing zoo menig vrouwenbeeld.

Alsdan heeft hy tot haer gezeid:
Mits gy de schoonste maget zyt,
Zoo kiest uw dood! het is noch tyd.

Wel, als ik dan hier kiezen zal,
Zoo kieze ik dan het zweerd voor al.
Maer trekt eerst uit uw opperst kleed.
want maegdenbloed dat spreidt zoo breed,
Zoo’t u bespreide, het ware my leed."

Eer dat zyn kleed getogen was,
Zyn hoofd lag voor zijn voeten ras;
Zyn tong nog deze woorden sprak:
Gaet ginder in het koren
En blaest daer op mynen horen,
Dat al myn vrienden het hooren!

AI in het koren en gaen ik niet,
Op uwen horen en blaes ik niet,
Moordenaers raed en doen ik niet.

Gaet ginder onder de galge
En haelt daer een pot met zalve
En strykt dat aen myn rooden hals!

AI onder de galge gaen ik niet,
Uw rooden hals en stryk ik niet,
Moordenaers raed en doen ik niet.

Zij nam het hoofd al by het haer,
En waschte’t in een bronne klaer.
Zy zette haer schrylings op het ros,
AI zingend en klingend reed zy door ‘t bosch.

En als zy was ter halver baen,
kwam Halewyns moeder daer gegaen:
Schoon maagd, zaagt gij mijn zoon niet gaan
Uw zoon heer Halewyn is gaen jagen,
g’En ziet hem weer uw levens dagen.

Uw zoon heer Halewijn is dood.
Ik heb zyn hoofd in mynen schoot,
Van bloed is myne voorschoot rood.

Het waren twee koninghs kindren,
Sy hadden malkander soo lief;
Sy konden by malkander niet komen,
Het water was veel te diep.

Wat deed si, si stack op drie keerssen,
Drie keerssen van twaelf int pont,
Om daer mee te behouden
‘s konings soone vnn jaren was jonck.

Met een quam daer een besje,
Een oude fenynde bes,
En die blies uyt de keerssen
Daer verdroncker dien jongen helt.

‘Och moeder,’seyde’si moeder
Mijn hooftje doet mi er so wee, -
Mocht ik’er een wile gaan wandlen
Spanceeren al langs de see’

‘Och dochter,’seydese,’dochter!
Alleen en meught ghy niet gaan,
weckt op u jongste suster,
En laet die met u gaen.’

‘Mijn alderjongste suster
Dat is also kleien kint;
Sy pluckt maer al de roosjes
Die sy in haer wegen vint;

Sy pluckt maer al de roosjes,
En die bladertjes laet sy staen
Dan seggen er al de lieden,
Dat hebben koningskinderen gedaen.’

De moeder ginc na de kercke,
De dochter gingh haren gang
Zy gingh maer also verre
Daer sy haer vaders visser vant.

‘Och visscher,’seydese,’visscher,
Mijn vaders visscherkijn,
Sout ghy een weynigh visschen,
‘t Zoud’u wel geloonet zijn.’

Hy smeet zijn net in’t water,
De lootjes gingen te gront,
Hoe haest was daer gevisset
‘s Koninghs sone van jaren was jonck.

Wat trok sij van haer handen?
Een vingerling root van gout:
‘Hout daer myns vaders visser,’
Dat isser den lonne voor jou.’ -

Sy nam hem in de armen,
Sy kusten-hem voor sijn mont;
Och mondelingh, kost ghy spreken!
Och hertje waert gy der gesont!

Zy nam hem in haer armen,
Zy sprong er mee in de zee:
Adieu mijn vader en moeder,
Van u leven siet ghy my- niet meer.

Adieu mijn vader en moer,
Mijn vriendekens alle gelijck,
Adieu mijn suster en broeder,
Ick vaerder na’t hemelrijk.

GHEQUETST BEN IC VAN BINNEN

Ghequetst ben ic van binnen,
Doorwont mijn hert so seer,
Van uwer ganscher minnen
Ghequetst so lanc so meer.

Waer ic mi wend, waer ik mi keer,
Ic en can gherusten dach noch nachte;
Waer ic mi wend, waer ic mi keer,
Ghi sijt alleen in mijn ghedachte.

EGIDIUSLIED